SHGM İHA Uçuş İzinleri ve Yasal Havadan Çekim Rehberi 2026

1. Türkiye'de Yasal Havadan Çekim Standartları ve SHGM Mevzuatı

Günümüzde drone teknolojisinin yaygınlaşmasıyla birlikte gökyüzü hiç olmadığı kadar kalabalıklaşmıştır. Ancak hava sahası, ulusal güvenlik, sivil havacılık uçuş koridorları ve kişisel verilerin korunması açısından sıkı kurallara tabidir. Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde ticari amaçla yürütülen her havadan çekim faaliyeti, T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'na bağlı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) tarafından yayımlanan İHA Talimatnamesi (SHT-İHA) hükümlerine uygun olarak yapılmak zorundadır.

Yasal bir havadan çekim süreci, yalnızca bir drone alıp kamerayı çalıştırmaktan ibaret değildir. Uçuş yapılacak koordinatların belirlenmesi, irtifa sınırlarının hesaplanması, hava sahası NOTAM bültenlerinin incelenmesi ve ilgili mülki idare amirliklerinden (Valilik ve Emniyet) onayların alınması zorunludur.

2. İHA Kayıt Sistemi, Yeşil ve Kırmızı Bölge Uçuş İzinleri

Ağırlığı 500 gram üzerindeki tüm insansız hava araçlarının SHGM sistemine kayıtlı ve karekodlu (QR kod) olması yasal bir zorunluluktur. Türkiye hava sahası uçuş güvenliği açısından farklı risk bölgelerine ayrılmıştır:

• Yeşil Bölgeler (Serbest Alanlar): Şehirlerarası boş araziler veya hava trafiğinden uzak noktalarda, gün doğumundan gün batımına kadar azami 120 metre (400 feet) irtifada SHGM sistemine bildirim yapılarak havadan çekim gerçekleştirilebilir.
• Kırmızı Bölgeler (Özel İzne Tabi Alanlar): Askeri tesisler, havalimanları yaklaşma konileri, cezaevleri, barajlar, enerji santralleri, valilikler ve yoğun nüfuslu şehir merkezleri kırmızı bölge ilan edilmiştir. Bu bölgelerde havadan çekim yapabilmek için en az 10 iş günü öncesinden SHGM, Emniyet Genel Müdürlüğü ve Valilik onaylı özel uçuş izni alınmalıdır.

3. Lisanssız Havadan Çekim Yaptırmanın Hukuki ve İdari Riskleri

Piyasada yetkisiz hobi kullanıcılarının sunduğu düşük fiyatlı tekliflere yönelen şirketler, ciddi yasal risklerle karşı karşıya kalabilmektedir. İzniz ve lisanssız yapılan bir havadan çekim uçuşu tespit edildiğinde:

• Kolluk kuvvetleri uçuşu anında durdurur ve drone cihazına el koyar.
• İlgili operatöre ve çekimi yaptıran kuruma on binlerce liraya varan idari para cezaları tebliğ edilir.
• Olası bir düşme veya kaza durumunda, kamu malına veya şahıslara zarar verilmesi halinde TCK kapsamında adli soruşturma açılır.
• Çekilen görüntüler kaçak olduğu için televizyonlarda, dijital reklamlarda ve açık hava mecralarında yasal olarak yayınlanamaz.

4. İHA-1 Ticari Pilot Lisansı ve Üçüncü Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası

Kurumsal bir firmanın güvenle havadan çekim hizmeti alabilmesi için operatörün SHGM onaylı İHA-1 (4 kg - 25 kg arası ticari uçuş) lisansına sahip olması şarttır. Ticari lisanslı pilotlar havacılık kuralları, meteoroloji, acil durum manevraları ve hava hukuku eğitimlerini başarıyla tamamlamış profesyonellerdir.

Bununla birlikte, ticari uçuş yapan her drone için Üçüncü Şahıs Mali Mesuliyet Sigortası yaptırılması yasal bir zorunluluktur. Bu sigorta poliçesi, operasyon esnasında meydana gelebilecek olası bir teknik arıza veya kazada karşı tarafa verilebilecek zararları teminat altına alır.

5. Kurumsal Markaların Havadan Çekim Öncesi Kontrol Etmesi Gereken 5 Belge

Şirketiniz için havadan çekim hizmeti satın alırken prodüksiyon ajansından şu 5 belgeyi talep etmeniz operasyonunuzu %100 güvenceye alır:

1. SHGM Onaylı İHA-1 Ticari Pilot Lisansı
2. Cihazın SHGM Kayıt ve Karekod Belgesi
3. Geçerli Üçüncü Şahıs Mali Mesuliyet Drone Sigorta Poliçesi
4. Çekim lokasyonuna ait SHGM / Valilik Uçuş İzin Yazısı
5. İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Saha Risk Değerlendirme Formu